Kto jest uprawniony do Kindergeldu

Któremu z rodziców należy się Kindergeld?

Federalny Sąd Skarbowy w sprawie dotyczącej uprawnień do niemieckiego zasiłku rodzinnego (Kindergeld) postawił wniosek o wydanie decyzji przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości, któremu z rodziców i kiedy przysługuje niemiecki zasiłek rodzinny w świetle prawa europejskiego.

Problem ten pojawia się np. wtedy, kiedy dzieci żyją z jednym z rodziców we wspólnym gospodarstwie domowym w Polsce. Rodzic, z którym żyją dzieci w Polsce, starając się o Kindergeld nie spełnia podstawowych warunków niemieckiej ustawy do przyznania mu „Kindergeldu” jeżeli nie ma on ani stałego miejsca pobytu, ani zamieszkania w Niemczech i nie opodatkowuje w Niemczech swoich dochodów.

Ponieważ niemiecka ustawa przewiduje w przypadku zbiegu uprawnień obojga rodziców do „Kindergeldu”, że w pierwszym rzędzie Kindergeld należy się temu z rodziców, w którego gospodarstwie domowym żyją dzieci, a przepisy europejskie w tym kontekście statuują fikcję miejsca pobytu i zamieszkania całej rodziny w kraju, w którym przysługują roszczenia do „Kindergeldu”, należało wyjaśnić możliwy zbieg roszczeń o Kindergeld obojga rodziców.

Ten problem mogą co prawda rozwiązać pomiędzy sobą sami rodzice, jeżeli dzieci żyją w ich wspólnym gospodarstwie domowym a rodzice wspólnie troszczą się o ich utrzymanie, ustalając kto z nich ma pobierać zasiłek rodzinny i powiadamiając o tym właściwy urząd.

W spornej sprawie (III R 17/13) Federalny Sąd Skarbowy zadał Trybunałowi Europejskiemu następujące pytania:

1. Czy w przypadku, w którym osoba mieszkająca i posiadająca w kraju członkowskim Unii Europejskiej (Niemczech) roszczenie o zasiłek rodzinny na dzieci mieszkające z byłym mężem lub żoną w innym kraju członkowskim Unii Europejskiej (Polsce) Rozporządzenia Rady Europejskiej prowadzi do fikcji, według której należy traktować sytację całej rodziny tak, jakby wszystkie związane z roszczeniem do zasiłku rodzinnego osoby, mieszkały i podlegały pod prawo wewnętrzne kraju wymagalnych roszczeń (Niemcy), wskótek czego zasiłek rodzinny należałby się tylko rodzicowi żyjącemu za granicą w Polsce, ponieważ niemieckie przepisy krajowe przewidują, że wśród uprawnionych do zasiłku rodziców, w pierwszym rzędzie uprawniony jest ten rodzic, w którego gospodarstwie domowym żyją dzieci?

2. Czy w przypadku twierdzącej odpowiedzi na pierwsze pytanie, art. 60 ust. 1, 3 zdanie Rozporządzenia Rady Europejskiej nr. 987/2009 należy interpretować w ten sposób, że rodzicowi żyjącemu i posiadającemu w kraju (Niemczech) prawo do zasiłku rodzinnego należy się ten zasiłek dlatego, że żyjący za granicą (w Polsce) rodzic nie postawił wniosku o zasiłek (Kindergeld)?

3. Po jakim okresie czasu należy przyjąć, że brak wniosku żyjącego za granicą (w Polsce) rodzica prowadzi do uprawnienia do niego żyjącego w kraju (w Niemczech) rodzica, jeżeli żyjący za granicą (w Polsce) rodzic nie korzysta z prawa do zasiłku rodzinnego („Kindergeldu”)?